Ogłoszenie

Collapse
No announcement yet.

TL na Tonsilach 4-way

Collapse
X
 
  • Filtr
  • Czas
  • Pokaż
Clear All
new posts

    [3.5 i więcej dróg] TL na Tonsilach 4-way

    Przedstawiam moje konstrukcje na Tonsilach.

    Do budowy kolumn wykorzystałem głośniki Tonsila, które miałem w domu. Z tego powodu, że mają już swoje lata musiałem je zregenerować (wymienić membrany z zawieszeniami górnymi, kopułki w wysokotonowych). Są to głośniki: GDN 30/100 i GDN 30/80, GDN 20/60, GDM 16/80 i GDWK 10/80. Już nie pamiętam jakie dokładnie to modele ale chyba po takiej regeneracji pozmieniały się ich charakterystyki. Do pomiarów TS głośników, obudowy i symulacji zwrotnic wykorzystałem JIG`a mikrofonu WM-61A oraz przedwzmacniacza wykonanych samodzielnie i programu SW.

    Na forach naczytałem się o obudowie linii transmisyjnej (podobno same zalety) i postanowiłem zrobić je samemu. Do budowy wykorzystałem płytę wiórową 18mm. Tania, łatwa w obróbce. Pierwotna wersja obudów była inna. Posiadała dłuższy tunel z wyprowadzeniem z przodu na samym dole. Liczne pomiary i sposoby wytłumienia ostatecznie wpłynęły na końcowy efekt.
    Długość tunelu to około 190cm. Tunel napędzany jest tandemem głośników GDN 30 ułożonych w układ isobaryczny magnesami do siebie. Komora isobaryku jest mocno wytłumiona. Za głośnikiem wewnętrznym są ułożone warstwy watoliny jedna przy drugiej tak by szczelnie wypełniały tunel do pierwszego zagięcia. Reszta tunelu jest wyłożona gąbką o grubości 3cm. Wylot tunelu został podzielony na dwa otwory po bokach obudowy. Początek tunelu to około 2,5SD a wylot 1SD. Fs tunelu to około 23Hz. To właśnie efekt prób i pomiarów, które zajęły mi ponad miesiąc.
    Tutaj wielkie podziękowania dla Pogromcy Mitów, który mi naprawdę dużo pomógł podpowiadając rozwiązania problemów, na które napotykałem.
    GDN 20 pracuje w zamkniętej obudowie o objętości ok. 19l. GDM ma kosz zamknięty, więc nie potrzebuje swojej komory.
    Całość została oklejona fornirem orzech-pasiak. Fornir został pokryty woskiem Starwax (pięć warstw).

    Moje wrażenia. Proszę się nie czepiać. Obecnie są to moje najlepsze konstrukcje i najbardziej zaawansowane i nie ukrywam swojego zadowolenia. Prace trwały 8 miesięcy (z przerwami). Do tej pory robiłem obudowy wykonywane ze wzorów a zwrotnice obliczane kalkulatorem.
    Dźwięk. Jak na tak mało doświadczonego konstruktora jestem zadowolony. Zważywszy na to, że są to Tonsile i to po regeneracji to efekt brzmieniowy przerósł moje oczekiwania. Najbardziej zaskoczyła mnie średnica jest czytelna i wyraźna. Wysokie nie męczą, nie są natarczywe. No i bas. W końcu po to robiłem TL. I to się sprawdziło to co piszą na forach. Niskie tony schodzą naprawdę bardzo nisko i nie są tak zamulone jak przy BR. Są takie naturalne. Dużo też zależy od nagrania. Te kolumny zaczęły reagować na jakość nagrań. Czuć wyraźnie różnice pomiędzy jakością, czego wcześniej aż tak nie odczuwałem. Co mi się nie podoba. Trochę brakuje mi basu średniego a górna średnica jest zbyt krzykliwa. Są to niuanse, które można określić jako "czepianie się". Całość brzmi naprawdę pozytywnie ale to chyba duża zasługa zwrotnicy.
    Zwrotnica miała wiele wersji. W tym temacie bardzo pomocny był Artmiko. To dzięki Jego wskazówkom udało mi się osiągnąć takie przebiegi charakterystyk. Może nie są idealne ale było trudno. Najwięcej problemów stwarzało mi zgranie GDM i GDWK. Stąd też górka przy 2400Hz, której ze względu na charakterystykę głośnika nie udało mi się wygładzić.

    Koszty. Ogólnie można liczyć 2000 zł. W tym Jig i inne pierdoły. Wiele materiału kupowałem ponownie. Np w tunelu nie sprawdził się filc i zastąpiłem go gąbką. Podczas klejenia forniru zniszczyłem dwie ścianki i musiałem robić je od nowa. Dokupywałem płytę wiórową, bo zmieniła się koncepcja tunelu itd. Głośniki już posiadałem.





    Wykresy (nie są profesjonalne i należy je traktować poglądowo - sprzęt pomiarowy amatorski a warunki domowe):

    Pierwsza kolumna.
    Przebieg OnAxis (wygładzony 1/6 oktawy, pomiar wykonany z 80cm), schemat zwrotnicy i impedancja całości.



    Górny wykres to połączenie przebiegów NearField GDN 30 i GDN 20 oraz Port.
    Na dole od lewej: GDN 30, GDN 20 i wylot tunelu.


    Druga kolumna.







    Last edited by mychor; 08.08.2011, 21:19.

    #2
    UWAGI MODERATORA
    Linki do poprawki. W innym razie temat będzie musiał zostać usunięty...

    Skomentuj


      #3
      Oto kilka fotek:















      Last edited by mychor; 08.08.2011, 21:33.

      Skomentuj


        #4
        Lubie takie kobyły :) Wylot jak na 1xsd dość mały się wydaje?

        Skomentuj


          #5
          mychor Kolego strasznie podoba mi sie ta konstrukcja 9/10 dałbym wiecej ale brakuje mi tu dużych podstawek z kolcami pod kolumny
          Mimo że to tonsile to zazdroszcze niech kolega cos powie o brzmeniu,Trudno było wykonać wszystkie pomiary ?

          Skomentuj


            #6
            muszę powiedzieć, że fajnie ci to wyszło
            duży plus za zrobienie czegoś z niczego
            osobiscie nie lubie takich dziwolagow 4-way ale te mi sie podobaja wizualnie

            ---------- Post dodany o 22:47 ---------- Poprzedni post o 22:46 ----------

            i pokaż fotke z tyłu...
            Juz mi sie nie chce...

            Skomentuj


              #7
              Wyglądają jak zwykłe 3waye z modułem basowym przy podstawie :) Takie kolumny z subwooferem w 1nym
              Wizualnie śliczne. Można wiedzieć co to za fornir i jaki lakier oraz ile warstw?

              Skomentuj


                #8
                Wylotów tunelu są dwa. Po jednym z każdej strony. Suma tych wylotów daje 1SD.

                Przy tej ilości pomiarów co ja wykonałem każdy następny robi się automatycznie. Kwestia wprawy.

                To miały być kolumny 3-way z sekcją subbasową. Podział wyszedł mi na około 110Hz i oto chodziło.

                Już pisałem. Fornir modyfikowany Orzech Canaletto - pasiak. I nie lakierowany tylko pokryty woskiem do mebli.



                Last edited by mychor; 08.08.2011, 22:18.

                Skomentuj


                  #9
                  O stylistyce jak koledzy powiedzieli, jest całkiem fajna.
                  Natomiast ja się wypowiem w temacie mi najbliższym, czyli nt zwrotnicy. Pierwsza sprawa to fakt umieszczenia kilku elementów szeregowo zamiast jednego wspólnego. Dwa kondensatory 68uF mozna zastąpić jednym 33uF, rezystory w srednim czy wysoko tonowym zamieniamy na jeden wspólny a nie 2 czy 3 osobne.

                  Filtr głośnika średniotonowego jest bardzo dziwny, tłumisz go jakąś ogromną rezystancją. Chetnie zobaczyłbym ch-ki cząstkowe zestawu a nie tylko wspólną. Z wartości elementów wynikałoby że ten średniak jest z 10dB głośniejszy od pozostałych głośników i wytłumiłeś go w jakiś karkołomny sposób. Zreszta widać to po ch-ce impedancji zestawu która woła o pomstę do nieba.

                  Skomentuj


                    #10
                    mychor zrobiłeś kawał dobrej roboty ! Podoba mi się koncepcja wyprowadzenia tunelu na dwie strony.
                    Jak widać zawsze na coś mogą się przydać stare graty Tonsila...chyba miałeś do nich sentyment

                    Skomentuj


                      #11
                      Ładna konstrukcja, ale zwrotnica nie wygląda zbyt dobrze.
                      Jak już Yoshi napisał najbardziej rzucają się w oczy szeregowe rezystory i kondensatory. Przy kondensatorach to niezbyt ekonomiczne rozwiązanie. 30-kę filtrujesz bardzo nisko. Przy takim podziale 20-tka wg. mnie jest filtrowana zdecydowanie za wysoko "od dołu", 34uF to zdecydowanie za wysoko. Połącz te kondensatory raczej równolegle i będzie 136uF, będzie to wartość na pewno trafniejsza. 10mH przy tych 32uF też wydaje się niezbyt trafna. 16-tka najprawdopodobniej ma niewielki udział w dźwięku:) a w dodatku dosyć dziwne są wartości. Powinieneś przeanalizować wszystkie charakterystyki oddzielnie. O ile w 2-wayu głośniki jest w miarę łatwo połączyć, to od trzech dróg trzeba trochę kombinować. Pewnie jest to jedna z pierwszych Twoich zwrotnic, ale na pewno z czasem dojdziesz do wprawy.
                      Last edited by jamess8; 09.08.2011, 13:53.

                      Skomentuj


                        #12
                        Muszę coś wyprostować. Na powyższych schematach zwrotnic zrobiłem błąd. W rzeczywistości w GDN 20 kondensatory 68uF są połączone równolegle i się sumują. Jeżeli by było inaczej to charakterystyka OnAxis by tak nie wyglądała. Przedstawiają to wykresy NearField głośników GDN 30 i 20.

                        W GDWK są dwa rezystory, które razem dają 5,5ohm. Przy 4,7 wysokie był zbyt dominujące a o 2,2 lub 3,3ohm w ogóle nie było mowy. Także jest to zabieg świadomy, podyktowany odsłuchami a nie liczbami.

                        GDM był najtrudniejszy. Tak jak Jamess8 się wypowiedział - GDM ma bardzo mały udział i pracuje w okolicach 1 do 3kHz. Robiłem różne symulacje zwrotnicy. 1rzędu, 2rzędu i 3rzędu. Ten głośnik miał problem współgrać z resztą. Poprawnie to powinno wyglądać tak, że powinienem wymienić go na całkiem inny model ale ja miałem to pod ręką i z niczego zrobiłem COŚ. GDM od dołu ma filtr 3rzędu a od góry 1rzędu. Nie robiłem pomiarów poszczególnych głośników po filtracji. Opierałem się na symulacjach. Charakterystyka wypadkowa całej kolumny pokrywa się z symulacją w 95%. GDM w stosunku do całości jest osłabiony, po to by mógł uzupełniać resztę pasma. Powiem wam, że układ rezystorów również nie jest przypadkowy. Wykonywałem przeróżne symulacje. Najważniejsze dla mnie było, żeby na częstotliwościach podziału, głośniki pracowały w fazie i żeby impedancja nie zeszła niżej niż 6ohm. Prawie mi się to udało. Proszę mi uwierzyć. Wystarczy, że wyjmę jeden z rezystorów i dodam jego wartość do innego i wszystko się zmienia na niekorzyść całości (ale wtedy zwrotnica by wyglądała oczywiście ładnie a nie dziwnie) . Jedynie co mógłbym zrobić to połączyć 22 i 10 ohm w jeden 33. W symulacji wystarczył 22 ale po złożeniu to w całość GDM był zbyt intensywny. Miałem pod ręką 10 ohm dodałem i jest lepiej.

                        Całość dostosowałem do natężenia dźwięku GDN 20.

                        Poniżej wykresy poszczególnych głośników podczas symulacji.

                        Skomentuj


                          #13
                          Jak już zamieszczasz schemat to warto sprawdzić czy jest poprawny .


                          Zamieszczone przez mychor Zobacz posta
                          W GDWK są dwa rezystory, które razem dają 5,5ohm.

                          Istnieje rezystor 5,6ohm który mogłeś wstawić. 0,1 różnicy ohma to mniej niż toleracja tego elementu.

                          Zamieszczone przez mychor Zobacz posta
                          Jedynie co mógłbym zrobić to połączyć 22 i 10 ohm w jeden 33. W symulacji wystarczył 22 ale po złożeniu to w całość GDM był zbyt intensywny. Miałem pod ręką 10 ohm dodałem i jest lepiej.
                          Wydaje mi się, że kolejny rezystor 22ohmy przed kondensatorem C2 mógłbyś dodać do wartości wspólniej i R3 i R4, te elementy są połączone szeregowo ( kondensator i cewka również) i ich kolejność nie powinna mieć znaczenia.


                          Zauważyłem, że schemat dla lewej i prawej kolumny różni się dość istotnie na elementach L1 i L2 w torze głośnika GDM. Tak jest w rzeczyswistości czy to też jest błąd? Bo różnica między 3,7 a 5,6mH to więcej niż "trochę". Te głośniki były aż tak różne?

                          GDN 20 powinien pracować do czestotliwości oktawę niżej a GDM powinien mieć poszerzony zakres o przynajmniej 1,5 oktawy. To co zrobiłeś potwierdza tylko moje zdanie nt tego, że konstrukcja więcej niż 3 drożna nie ma większego sensu. Tych głośników nie ma gdzie "upakować" na skali częstotliwości.

                          Skomentuj


                            #14
                            Zamieszczone przez jamess8 Zobacz posta
                            Jak już Yoshi napisał najbardziej rzucają się w oczy szeregowe rezystory i kondensatory.
                            Co za różnica włożył co miał pod ręką :) Tak pewnie musiał by kupić te elementy.


                            Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                            To co zrobiłeś potwierdza tylko moje zdanie nt tego, że konstrukcja więcej niż 3 drożna nie ma większego sensu. Tych głośników nie ma gdzie "upakować" na skali częstotliwości.
                            Faktycznie mocno przekombinowane :)

                            Skomentuj


                              #15
                              Zamieszczone przez raven1985 Zobacz posta
                              Co za różnica włożył co miał pod ręką Tak pewnie musiał by kupić te elementy.

                              Przy prototypie to i ja mam czasem po 5 rezystorów w szeregu, podobnie z cewkami czy kondensatorami w różnych dziwnych połaczeniach aby uzyskać wypadkową wartość.

                              Co innego jednak schemat, tu wstawia się wartości i elementy tak jak powinny być a nie tak jak było naplątane w prototypie.

                              Skomentuj


                                #16
                                Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                Przy prototypie to i ja mam czasem po 5 rezystorów w szeregu, podobnie z cewkami czy kondensatorami w różnych dziwnych połaczeniach aby uzyskać wypadkową wartość.
                                Ja tak mam nawet w wersjach finalnych :)

                                Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                Co innego jednak schemat, tu wstawia się wartości i elementy tak jak powinny być a nie tak jak było naplątane w prototypie.
                                Masz rację schemat był by dużo czytelniejszy bez tych udziwnień z drugiej jednak strony dodawać każdy umie

                                Skomentuj


                                  #17
                                  Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                  Istnieje rezystor 5,6ohm który mogłeś wstawić. 0,1 różnicy ohma to mniej niż toleracja tego elementu.
                                  Odpowiadając na powyższe stwierdzenie; w tym momencie nie miałem dostępu do rezystora o takiej wartości i dlatego tak zostało.

                                  Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                  Wydaje mi się, że kolejny rezystor 22ohmy przed kondensatorem C2 mógłbyś dodać do wartości wspólniej i R3 i R4, te elementy są połączone szeregowo ( kondensator i cewka również) i ich kolejność nie powinna mieć znaczenia.
                                  Teoretycznie tak, ale jak wcześniej pisałem symulowałem różne możliwości filtrowania tego głośnika, również taką opcję, o której napisałeś powyżej i przebiegi lepiej wypadały przy układzie trzech oddzielnych wartości rezystorów. Mi też wydawał się taki układ dziwny, ale to działa i przy tym układzie zostałem.

                                  Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                  Zauważyłem, że schemat dla lewej i prawej kolumny różni się dość istotnie na elementach L1 i L2 w torze głośnika GDM
                                  L1 i L2 różnią się, to nie błąd. Mniejsze wartości spowodowały zmianę charakterystyki GDM. L1 w niewielkim stopniu wpłyną na przebieg charakterystyki GDM z lewej strony tj. części pasma pokrywającego się z GDN 20. Zmniejszając wartość L1, osłabiłem oddziaływanie GDM na GDN 20.
                                  Natomiast zmniejszają wartość L2 spowodowałem podniesienie przebiegu GDM od strony GDWK (zmniejszył się dołek pomiędzy sygnałami GDM i GDWK w okolicach 3,5 kHz). Różnica L1 pomiędzy zwrotnicami jest faktycznie spora. Ale to wyszło z pomiarów. Nie sądzę by był jakiś błąd.

                                  Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                  GDN 20 powinien pracować do częstotliwości oktawę niżej a GDM powinien mieć poszerzony zakres o przynajmniej 1,5 oktawy.
                                  To jest teoria, w/g której rozpoczynamy projektowanie zwrotnic. Próbowałem łączyć GDM i GDN 20 przy częstotliwości ok. 800 Hz ale lepiej się zgrały przy 1 kHz. GDWK zaczyna opadać stromo przy 3 kHz. Przy charakterystyce jaką uzyskałem po wymianach kopułek na nowe, ta częstotliwość była najniższą do zaakceptowania dla GDWK. Natomiast GDN 20 po regeneracji posiada cholerne góry i doły rzędu nawet 20 dB powyżej 2 kHz (głośniki wygrzewane dwa tygodnie). Dlatego zależało mi na wycięciu tego pasma.
                                  A to co stwierdziłeś, że:

                                  Zamieszczone przez Yoshi_80 Zobacz posta
                                  konstrukcja więcej niż 3 drożna nie ma większego sensu
                                  ma rację bytu przy innych głośnikach. Naprawdę dużo myślałem jak wykorzystać głośniki, które miałem i uważam, że uzyskałem optymalne rozwiązanie.

                                  Skomentuj


                                    #18
                                    Chciałbym przedstawić zmiany jakie dokonałem w moich kolumnach.

                                    Minęło już trochę czasu odkąd je zrobiłem. Osłuchałem się z nimi, przyzwyczaiłem do dźwięku i zacząłem zauważać wady tych skrzynek. Na nowo dokonałem pomiarów głośników, przeprojektowałem zwrotnice, trochę pogrzebałem przy tunelu. No i co? No i dupy nie urwało. Oczywiście dźwięk się zmienił na plus, ale generalnie charakter samych głośników pozostał.

                                    Pierwsze co zrobiłem, to wymieniłem kopułki wysokotonowych na oryginalne Tonsila. Poprzednio miałem jakieś podróby z jedwabiu z internetu – ładnie prezentowały się wizualnie. Teraz o niebo lepiej. Poprzednio wysokie tony wrzeszczały i w żaden sposób nie byłem w stanie tego zmienić zwrotką. A tu proszę, zmiana kopułki i da się słuchać. Jedno co mnie zastanawia to nagły wzrost powyżej 11kHz, w obu głośnikach. Może jakiś wpływ komputera, bo zmieniłem płytę główną?

                                    Jeżeli chodzi o średnie tony to całkowicie zmieniłem filtrację. GDS`y teraz odżyły. Poprzednio tłumiłem je dużą rezystancją. Zastosowałem pułapkę rezonansową. Wartości tej pułapki wstępnie ustaliłem podczas symulacji w SW a następnie podczas odsłuchów. Ta pułapka dużo dała. Zdecydowanie wycięła wysoki pik na skraju prawego pasma i głośnik lepiej się zgrał z GDWK. Co zauważyłem zmiana wartości elementów pułapki powodowała zmianę pasma z lewej strony i musiałem dojść do jakiegoś kompromisu (tak na marginesie jeżeli chodzi o zwrotnicę to debeściakiem nie jestem i nie posiadam wiedzy teoretycznej. Wszystkie wartości elementów zwrotki to dochodzenie metodą prób i błędów, trochę wiedzy z Internetu. Starałem się nie popadać w skrajność – przynajmniej tak mi się wydaje).

                                    Najtrudniej było z niskimi tonami i tak pozostało. Wcześniej był potężny brak basu w zakresie 100-200Hz. Ten zakres przetwarzał głównie GDN 20 w komorze zamkniętej. Resztę dołu GDN 30 w TL. Teraz przesunąłem pasmo podziału w górę i teraz z pomiarów wychodzi około 170/180Hz. Jest lepiej ale to nie to. Zresztą widać na pomiarze FarField jak te głośniki się gryzą. Kombinowałem z różnymi spadkami nachylenia zwrotnicy (2/2, 2/1, 3/3) i zostało 3 rzędu dla GDN 30 i 2 rzędu dla GDN 20. Mam wrażenie, że to wynika z oddziaływania tunelu na ten zakres.
                                    No i sama linia. Zrobiłem ją za krótką. Obecnie ma około 175cm. Przez co jej pasmo nakłada się całkowicie z pasmem głośnika. Efekt jest taki, że jest silne podbicie pasma w okolicach 60Hz. Nie jest to miłe (zresztą z biegiem czasu mam przesyt basu a niedobór średnich tonów. Stąd te modernizacje). W pewnych utworach te ten zakres ok 57-62Hz jest tak nasilony, że aż wstyd. Ochyda. A w niektórych utworach jestem zdziwiony, że te skrzynki tak nisko zejdą – ale to zależy od utworu. Co mogłem zrobić? Poprzednio tunel był wytłumiony dość mocno bezpośrednio za głośnikiem na ok 1/3 długości całego tunelu. Teraz tunel jest wypełniony w 2/3 długości i trochę luźniej. Chciałem tym zwolnić falę i pozornie wydłużyć tunel. Osiągnięty efekt jest również pozytywny. Teraz tunel nie daje o sobie aż tak znać i to dobrze. Najlepiej by było, gdybym wydłużył tunel o jakieś 50-60cm ale tego już mi się nie chce robić.

                                    I to tyle. Poniżej zrzuty z SW dla zainteresowanych. OnAxis oraz FarField wygładzone 1/2 oktawy. Co do pomiarów; FarField dobra rzecz. Pokrywa się z OnAxis (co potwierdza poprawność pomiarów) i widać więcej w paśmie poniżej 500Hz.




                                    czarny GDN30, czerwony GDN20, niebieski port TL.

                                    Skomentuj


                                      #19
                                      Pobowales calkowicie zrezygnowac z owaty? Dalbym tunelowi jeszcze szanse, ale mocno tlumiac go wylacznie gabka, nie doprowadzajac do zatkania przeswitu, tylko w ten sposob obnizysz podbicie na 50hz, i wyciagniesz troche niskiego basu. Niestety w obudowie bez offsetu wlasciwie nie unikniesz dziury w pasmie basu ;/

                                      Skomentuj


                                        #20
                                        Tak prubowałem na samym początku. Wtedy mocno zakreślone było pasmo pomiędzy 70 a 80Hz, ale to było jaszcze gorsze. Faktycznie, przy pustym tunelu charakterystyka portu łagodniej opadała ale te 80Hz. Nie.

                                        Skomentuj

                                        Czaruję...
                                        X